Klikzink
Aannemers en dakdekkers die ons bellen over een golfplatendak willen vaak één antwoord: hoeveel vierkante meter kan er in een dag dicht. Dat cijfer geven wij niet, en wel om een goede reden. Bij een golfplatendak hangt het tempo niet in de eerste plaats af van de klikbanen zelf, maar van drie dingen die per dak verschillen: de lengte van de banen die je kunt leggen, het aantal details dat je onderweg tegenkomt, en hoeveel mensen er tegelijk op dat dak kunnen werken zonder elkaar in de weg te lopen. Wij leggen hier uit hoe die drie factoren precies werken, zodat u zelf een inschatting kunt maken voor uw eigen dak in plaats van te vertrouwen op een getal dat voor een ander dak is bedacht.
Onze felsbanen worden op de millimeter afgekort, van 450 tot 8000 millimeter. Op een golfplatendak van een schuur of stal betekent dat vaak dat er in één beweging van goot tot nok gewerkt kan worden, zonder overlap in het vlak. Dat is een verschil met kleinere, gestandaardiseerde platen: bij golfplaten leg je meestal per rij, bij ons leg je per dakvlak in doorlopende stroken. Hoe langer de baan, hoe minder vaak een legger moet stoppen om een nieuwe baan te positioneren en de klem te zetten. Op een lang, recht schuurdak met weinig obstakels loopt het leggen daardoor aanmerkelijk vlotter dan op een dak dat is opgedeeld in kleinere vlakken door bijvoorbeeld een lichtstraat of een dakraam. Dat laatste is precies waarom de details zwaarder wegen dan de platen zelf.
Elke aansluiting die niet een gewoon vlak is, kost tijd, en dat geldt voor een golfplatendak sterker dan voor een strak nieuwbouwdak. Een boerderijschuur heeft vaak een dakdoorvoer voor een ventilatiekoker, soms een schoorsteen van een oude stookinstallatie, en bijna altijd een overstek met een boeiboord. Elke aansluiting die u meeneemt, zoals wij uitleggen bij [de dakdoorvoer op een golfplatendak](/bevestiging/golfplatendak/dakdoorvoer) en bij [het boeiboord op een golfplatendak](/bevestiging/golfplatendak/boeiboord), vraagt om een op maat gemaakt stuk werk voordat de rest van het vlak verder kan. Een dak met tien vierkante meter en drie doorvoeren kan langzamer gaan dan een dak van vijftig vierkante meter zonder één onderbreking. Wie een dagplanning maakt op basis van vierkante meters alleen, rekent zich rijk of arm, afhankelijk van hoeveel van dat soort punten er zijn.
Omdat onze banen blind bevestigd worden met een klem onder de fels, is het leggen zelf met twee of drie man goed te verdelen: de een positioneert de baan, de ander zet de klemmen vast, een derde kan alvast de volgende baan aandragen. Maar een golfplatendak van een schuur is meestal niet groot genoeg om met meer dan twee, hooguit drie man tegelijk efficiënt te werken. Er is simpelweg niet genoeg breedte om vier man naast elkaar te zetten zonder dat ze elkaars klemwerk in de weg lopen, en het regelwerk waarover we het zo hebben, ligt vaak nog niet overal klaar als de eerste banen al gelegd worden. Meer mensen inzetten dan het dak toelaat, versnelt dus niets; het zorgt vooral voor wachttijd.
Golfplaten zijn gemaakt om zelf een dakbedekking te zijn, niet om als drager te dienen voor iets anders. De golving betekent dat de plaat op de toppen van de golf draagt en in de dalen niet, en die belasting is niet gelijkmatig genoeg om er zonder meer klikbanen op te bevestigen. Daarom komt er standaard een regelwerk overheen: een raster van liggers dat wel overal gelijk oplegt en waarop de klemmen bevestigd kunnen worden. Dat regelwerk moet er staan voordat er één baan gelegd wordt, en het aanbrengen ervan is een apart werkje dat u in de planning moet meerekenen als een aparte dag, niet als iets dat er even snel bij gebeurt. Op een dak waar het regelwerk al aanwezig is of eenvoudig te monteren is, wint u dus meer tijd dan met een snellere manier van banen leggen. Dat werk zelf, en hoe het regelwerk precies wordt opgebouwd, staat overigens niet hier maar bij de uitleg over de bevestiging op golfplaten in het algemeen.
Bij oudere schuren en stallen is de kans reëel dat de golfplaat asbest bevat. Dat verandert de planning fundamenteel, en niet in het voordeel van de snelheid. Het verwijderen van asbesthoudende platen is aan regels gebonden: er moet gecertificeerd gesaneerd worden, de platen mogen niet zomaar gebroken of gestapeld worden, en er is doorgaans een aparte afvoer nodig voordat er iets nieuws op het dak mag. Dat betekent in de praktijk dat de sanering en het leggen van de nieuwe felsbanen twee gescheiden dagen zijn, uitgevoerd door verschillende partijen, met een keuring of vrijgave ertussen. Wij kunnen het regelwerk en de klikbanen pas plaatsen als de oude plaat weg is en de ondergrond vrijgegeven is. Wie op één dag rekent voor een asbestdak, rekent zich buiten de werkelijkheid; hier is het antwoord op de vraag hoeveel er per dag dicht kan gewoon ongunstiger dan bij een schoon dak, en dat is geen kwestie van een snellere legmethode maar van wat de regelgeving vraagt.
Een bruikbare planning voor een golfplatendak begint dus niet bij het aantal vierkante meters, maar bij een paar vragen die u zichzelf vooraf stelt. Is er asbest, en is dat al gesaneerd of moet dat nog gebeuren. Staat het regelwerk er al, of moet dat nog gemaakt worden. Hoeveel doorvoeren, ramen of schoorstenen zitten er in het vlak, en zijn die al voorbereid met de juiste randopstanden. En is het dakvlak lang genoeg voor banen die van goot tot nok doorlopen, of moet er met kortere stukken en overlappingen gewerkt worden. Met die vier antwoorden kunt u, samen met ons of met de dakdekker die het legt, een planning maken die klopt voor uw dak in plaats van voor een gemiddeld dak. Wij denken op tekening mee over hoe de banen het beste verdeeld kunnen worden over het vlak, en dat meedenken kost niets, ook als dat betekent dat wij zeggen dat het met minder details en een aangepaste indeling sneller kan dan met de indeling die er nu op papier staat.