Klikzink
Een dakraam is voor elk dakbedekkingssysteem een lastiger punt dan het gesloten vlak ernaast. Er moet een groot gat in de plaat komen, er moet een aansluiting rondom komen die water opvangt en afvoert, en die aansluiting moet dat nog doen na tien of twintig jaar temperatuurwisseling. Hoe dat gat wordt ingepast, en hoe de platen er direct naast vastzitten, verschilt nogal tussen onze klikfelsbanen en geschroefde damwand. Dat verschil is het onderwerp van deze pagina.
Bij damwand wordt de plaat rondom het dakraam net als op de rest van het dak door de plaat heen geschroefd, in het golfdal of op de rib, met een rubber ring onder elke schroef om de doorboring af te dichten. Rond een dakraam liggen die schroeven dicht bij elkaar, want de aansluitprofielen van het kozijn moeten ergens aan vast. Elke schroef is een plek waar de rubber ring het werk moet doen, en juist rond een dakraam staat het water door de opstaande aansluiting soms wat langer stil dan op het vrije dakvlak. Een ring die daar na jaren wat stijver is geworden, of een schroef die net iets scheef is aangedraaid, valt rond een dakraam eerder op dan verderop op het dak.
Bij onze felsbanen gaat er nergens een schroef door de plaat, ook niet rond het dakraam. De klemmen die de baan op zijn plaats houden, zitten onder de fels, dus aan de rand van de plaat, niet in het vlak. Rond een dakraam betekent dat: de banen naast het kozijn worden ingekort tot op de aansluiting, de fels blijft intact tot aan de rand van het gat, en de aansluitconstructie van het dakraam zelf wordt daar tegenaan of onder gewerkt. Er komt geen extra rij doorboringen bovenop de gewone bevestiging, want die was er al niet.
Op een gemiddeld hellend dak met damwand en een dakraam van een meter breed telt u makkelijk enkele tientallen schroeven binnen de directe omgeving van dat raam, plus de schroeven waarmee de aansluitprofielen zelf worden vastgezet. Op een dak met meerdere dakramen loopt dat aantal snel op tot honderden, verspreid over het hele dakvlak. Elke schroef is een individuele afdichting, en een lekkage hoeft niet bij het dakraam zelf te zitten om zich daar te tonen: water dat via een verouderde ring drie meter verderop naar binnen komt, kan via de onderconstructie alsnog bij de binnenafwerking rond het dakraam naar buiten komen. Dat maakt zoeken naar de oorzaak lastiger dan de klacht doet vermoeden.
Bij onze uitvoering ligt dat aantal kwetsbare punten aanzienlijk lager, simpelweg omdat het aantal doorboringen nul is. Dat betekent niet dat er rond een dakraam met klikfelsbanen niets kan misgaan. De aansluiting van het kozijn met de dakbedekking blijft een naad, en een naad die niet goed is aangesloten, lekt net zo hard als een verouderde rubber ring. Het verschil is dat de oorzaak dan bij die ene aansluiting ligt, niet verspreid over honderden bevestigingspunten die u een voor een zou moeten nalopen.
Het is niet eerlijk om alleen de nadelen van damwand te noemen. Rond een dakraam is de aansluitconstructie bij damwand vaak een kwestie van bestaande, kant en klare profielen die passen op de golfslag van de plaat, en die door veel dakdekkers dagelijks worden gemonteerd. De methode is ingesleten, de onderdelen zijn overal beschikbaar, en een dakdekker die alleen damwand kent, hoeft voor het dakraam geen andere werkwijze te leren dan die hij al gewend is. Bij een klikfelsbaan moet degene die het dakraam inpast wel snappen hoe de klem en de fels zich verhouden tot de aansluiting, en dat is een kwestie van instructie die niet iedereen al heeft.
Ook is een geschroefde bevestiging rond een dakraam eenvoudiger te repareren met gangbaar gereedschap: een schroef losdraaien en vervangen kan vrijwel elke dakdekker, zonder speciale kennis van het klikprofiel. Bij onze banen vraagt een aanpassing rond het dakraam, achteraf, wel iets meer voorbereiding, omdat de fels en de klem als geheel functioneren en niet als losse punten die u een voor een kunt bijstellen.
Rond een dakraam moet water dat over het dakvlak naar beneden loopt, om het kozijn heen worden geleid zonder dat het bij de bovenzijde van het raam naar binnen kan. Bij damwand gebeurt dat met een combinatie van het kozijnprofiel en de golfvorm van de plaat zelf, die het water als het ware in de golfdalen houdt tot voorbij het raam. Bij onze felsbanen ligt het vlak van de plaat glad, zonder golving, dus de opvang en afvoer van water rond het dakraam wordt volledig door de aansluitconstructie zelf gedaan, niet mede door de plaatvorm. Dat is een reden om de aansluiting rond een dakraam bij een klikdak met aandacht te laten uitvoeren door iemand die het systeem kent, in plaats van het te zien als een detail dat zich vanzelf oplost omdat de rest van het dak ook zonder doorboringen dicht is.
De uitzetting van de plaat speelt hier ook mee. Onze stalen banen zetten ongeveer half zoveel uit als zinken banen, en beduidend minder dan een kunststof of bitumineuze aansluiting soms doet. Rond een dakraam, waar de plaat aan één zijde vast tegen de aansluitconstructie ligt, is die beperkte beweging prettig: er is minder kans dat de plaat zich langs het kozijn lostrekt bij temperatuurwisseling. Bij damwand is de plaat door de schroeven over de volle breedte vastgezet, ook rond het dakraam, wat de vrije beweging van de plaat sowieso al beperkt, met als gevolg dat de schroefgaten zelf iets van die spanning opvangen. Dat is precies de plek waar een verouderde rubber ring het eerst gaat opspelen.
Als het dak maar één klein dakraam heeft en verder weinig doorbroken wordt, is het verschil tussen beide methodes voor de kans op lekkage beperkt: één aansluiting is met beide systemen goed te maken, mits de detaillering klopt. Het verschil telt vooral op naarmate er meer dakramen zijn, of naarmate het dak al om andere redenen veel doorvoeren kent, want dan stapelt het aantal kwetsbare punten bij damwand zich op, terwijl dat bij een klikdak beperkt blijft tot de aansluitingen zelf. Voor een dak met slechts één raam en overigens een eenvoudig vlak is de keuze voor het bevestigingssysteem dus eerder een kwestie van wat er verder op het dak gebeurt, dan van dit ene detail alleen.
Wij denken op tekening mee met de plaatsing en inpassing van een dakraam in onze felsbanen, zonder dat daar kosten aan verbonden zijn, en leveren de banen op maat zodat de platen naast het kozijn precies aansluiten zonder resten die u zelf op maat moet zagen.