Klikzink
De onderrand van een dak is de plek waar alles samenkomt. Het water dat over het hele vlak naar beneden is gelopen, verzamelt zich hier en moet eraf. De wind grijpt hier het hardst, want de eerste rij bevestiging aan de dakvoet krijgt de meeste trek van alle bevestigingspunten op het dak. Bij golfplaat en bij onze klikfelsbanen wordt dat probleem op een andere manier opgelost, en dat verschil is precies waar u tegenaan loopt zodra u de twee naast elkaar legt voor een schuur, een loods of een bedrijfshal.
Golfplaat wordt meestal recht door de plaat heen op de gording of gordel geschroefd, ook aan de dakvoet. Dat is de reden dat het zo'n gangbare keuze is voor eenvoudige bebouwing: iedere timmerman of zelfbouwer kan het monteren, het materiaal is licht, en de eerste rij platen ligt in een middag. De schroef zit door de bovenzijde van de golf, met een rubberen ring die de doorboring moet afdichten. Dat werkt, jarenlang, tot die ring gaat verharden. Vooral aan de dakvoet, waar het meeste water langskomt en waar de plaat door zon en wind het meest beweegt, is dat de plek waar een golfplaten dak als eerste gaat lekken.
Bij onze felsbanen ligt de bevestiging andersom. Er gaat geen schroef door de plaat. De banen klikken in elkaar over een klem die onder de fels zit verscholen, en die klem is aan de dakvoet het eerste bevestigingspunt dat de baan vasthoudt. Precies hier, aan de onderkant, staat het meeste op het spel: de wind trekt het hardst aan de rand van een dakvlak, en een dakvoet die los raakt trekt als een rits de rest van de baan mee omhoog. Daarom wordt de eerste klem aan de dakvoet dichter geplaatst dan verderop op het dak, en zit die klem stevig verankerd in de ondergrond voordat de rest van de baan erover wordt geklikt.
Het voordeel daarvan zit niet in de wind alleen. Omdat er geen gaatje door de plaat zit, is er aan de dakvoet ook geen doorboring die kan gaan lekken. Het staal kan uitzetten en krimpen met de temperatuur, ongeveer half zoveel als zink, zonder dat het om een vast punt heen moet trekken. Bij golfplaat zit de schroef vast in de plaat en moet de ring de rek opvangen. Bij onze banen ligt de klem los onder de fels, en de baan kan daar overheen bewegen. Dat is het verschil tussen een verbinding die meebeweegt en een verbinding die het moet houden.
Eerlijk gezegd is golfplaat op een aantal punten simpelweg beter voor bepaalde situaties, en dat is de reden dat het zo veel wordt toegepast. Het is goedkoper, zowel in materiaal als in de tijd die het kost om te leggen. Er is geen gespecialiseerde ploeg voor nodig; iedereen die met een schroefmachine kan werken, legt een golfplaten dak. Voor een schuur, een stal of een loods waar het vooral om droog en snel gaat, en niet om hoe het er over twintig jaar bij staat, is dat een reële afweging. Onze banen zijn dat niet: het is een systeem dat om precisie vraagt bij het leggen, met klemmen die op de juiste afstand moeten liggen en een dakvoet die zorgvuldig moet worden voorbereid voordat de eerste baan erop klikt. Dat kost meer tijd dan platen vastschroeven, en het kost meer materiaal per vierkante meter.
Wat u daarvoor terugkrijgt, zit vooral aan de dakvoet zelf. Bij golfplaat is de onderrand een reeks doorboringen die na verloop van jaren een voor een aandacht gaan vragen: een ring die is verhard, een schroef die is losgetrild, een plek waar het water toch onder de rand door kruipt. Bij onze felsbanen is de dakvoet een gesloten rand zonder gaatjes, met een klem die verscholen zit onder het felsprofiel en die u dus ook niet inspecteert of vervangt zoals een schroef. Dat is precies waarom de voorbereiding hier zwaarder weegt: een klem die verkeerd is geplaatst, zie je later niet meer terug, want hij zit onder de plaat.
Een ander verschil zit in wat er gebeurt als het toch misgaat. Bij golfplaat is een lekkage aan de dakvoet vaak eenvoudig te vinden en te verhelpen: u ziet de druppel, u volgt de rij schroeven terug, u vervangt een ring of een plaat. Bij een klikfelsdak zit de zwakte niet bij de bevestiging zelf, die blind en droog blijft, maar bij de aansluiting van de dakvoet op de goot of de daktrim eronder. Een dak zonder doorboringen lekt niet via honderd kleine gaatjes, het lekt via één verbinding die niet goed is uitgevoerd. Dat is een ander soort risico, niet per se een kleiner risico, en het vraagt om een andere manier van controleren.
Voor een bedrijfshal met een lange levensduur voor ogen, of voor een gevel waar de onderrand goed zichtbaar blijft, is de blinde bevestiging aan de dakvoet een reden om voor felsbanen te kiezen: geen roestvlekken onder losse schroeven, geen ringen die om de vijftien jaar aandacht vragen. Voor een tijdelijke of eenvoudige constructie, waar de kosten per vierkante meter de doorslag geven en waar niemand er wakker van ligt of de dakvoet er over twintig jaar nog goed bij staat, is golfplaat een gangbare en werkbare keuze, en dat blijft zo.
De dakvoet is bij beide systemen de plek waar de meeste trek zit en waar het meeste water samenkomt, maar de manier waarop dat wordt opgevangen verschilt fundamenteel: schroef door de plaat tegenover klem onder de plaat. Wilt u weten hoe die klem er in uw situatie uit ziet, dan denken wij op tekening mee, kosteloos, en dat kunt u meenemen naast de golfplaten offerte die u waarschijnlijk ook al op tafel heeft liggen.