Klikzink
Bij renovatie in bewoonde staat blijft er onder het dak iemand wonen, werken of slapen terwijl boven zijn hoofd het oude dakvlak wordt verwijderd en het nieuwe wordt gelegd. Dat verandert niet wat een dakdoorvoer moet doen, die moet nog steeds droog blijven waar de baan onderbroken wordt door een pijp, een ontluchting of een doorvoer voor een installatie. Het verandert wel hoe je daar mag komen, hoeveel tijd je hebt, en welke fouten je je niet kunt permitteren omdat er niemand is om ze de volgende ochtend te herstellen voordat het gaat regenen.
Bij nieuwbouw of bij een leegstaand pand is een dakdoorvoer een detail dat je aanpakt op het moment dat het je uitkomt. Bij een bewoond pand is dat niet zo. De volgorde van werken wordt bepaald door wat er onder het gat mag gebeuren, niet door wat voor de dakdekker het handigst is. Een badkamer met een mechanische ontluchting kan niet dagenlang open blijven staan omdat de bewoner die ventilatie nodig heeft, en een schoorsteendoorvoer bij een woonkamer met een open haard ligt al snel in het midden van de kamer waar mensen ook echt zitten. Dat betekent dat de doorvoer meestal als een van de eerste details wordt afgewerkt op een dagdeel, niet als sluitstuk van een groter vlak.
Bij onze klikbanen zit de bevestiging onder de fels, in een klem die de plaat vasthoudt zonder dat er een schroef doorheen gaat. Rond een dakdoorvoer wordt die lijn onderbroken, en daar komt een aansluiting die de plaat om de pijp heen sluit. Die aansluiting moet, net als de rest van de baan, vrij kunnen bewegen bij temperatuurwisseling. Bij renovatie in bewoonde staat is de tijdsdruk op dat detail groter dan normaal, want je wilt niet dat de klant een week met een tijdelijke afdekking rondloopt terwijl het weer omslaat. Dat betekent dat het detail rond de doorvoer vaker in één werkgang wordt afgerond, van rand tot rand, in plaats van in fasen die over meerdere dagen lopen.
Omdat er beneden iemand woont, is er ook minder ruimte om fouten later te herstellen. Bij een leegstaand pand kun je een detail dat niet meteen goed zit, een dag later opnieuw doen zonder dat iemand er last van heeft. Bij een bewoonde woning betekent een lekkage bij de doorvoer een nat plafond boven de eettafel, en dat vergeet niemand snel. Dat is precies waarom we bij dit detail liever een dag extra nemen om de aansluiting rond de pijp goed te maken, dan dat we een vlak snel dichtleggen en de doorvoer als sluitpost behandelen.
Bij een normale renovatie bepaalt de dakdekker zelf in welke volgorde het vlak wordt aangepakt: van goot naar nok, van links naar rechts, zoals het werkt. Bij een bewoond pand ligt die volgorde er ook, maar er komt een tweede laag overwegingen bovenop. Welke kamer mag het langst zonder dak, welke installatie moet blijven werken, waar staat de container voor het puin en hoe kom je daar zonder over het terras van de buren te lopen. Een dakdoorvoer die bijvoorbeeld de afvoer van de keukendampkap bedient, wordt in de planning naar voren gehaald, ook als dat betekent dat de rest van het vlak nog open ligt. Dat is een andere logica dan bij een gefaseerde oplevering, waar wij apart op ingaan bij [de dakdoorvoer bij een gefaseerde oplevering](/bevestiging/dakdoorvoer/gefaseerd); daar gaat het om een gebouw dat in delen wordt opgeleverd aan een nieuwe gebruiker, hier om een gebruiker die al aanwezig is en blijft.
De hoeveelheid vierkante meter die per dag open mag, is bij renovatie in bewoonde staat vaak kleiner dan de capaciteit van de ploeg. Niet omdat het leggen zelf trager gaat, klikbanen liggen juist sneller dicht dan een gesoldeerd felsdak, maar omdat de bewoner ook overdag in en uit moet kunnen, er stof en geluid is, en er soms een kinderkamer is die 's avonds echt dicht moet zijn. Dat betekent dat je het vlak opdeelt in stukken die elk op zichzelf waterdicht af te sluiten zijn, met de dakdoorvoer als een van de knooppunten waar die stukken samenkomen.
De grootste fout is de doorvoer behandelen als een standaarddetail dat je afwerkt zodra de rest van het vlak klaar is. Op een leegstaand pand kan dat, daar wacht niemand op droogte. Op een bewoond pand betekent dat een periode waarin de doorvoer met noodfolie is afgedekt, en noodfolie houdt een lichte regen tegen maar geen hoosbui, en al helemaal geen wind die onder de rand grijpt. Wij hebben gezien dat een dergelijke tijdelijke oplossing bij een onverwachte weersverandering toch lekkage geeft, precies op de plek waar de bewoner het meest last heeft, namelijk direct boven de trapopgang of de slaapkamer.
Een tweede fout is de klem rond de doorvoer sneller vastzetten dan normaal, om de bewoner niet langer dan nodig met een open dak te laten zitten. Onze klemmen zijn ontworpen om de plaat te laten bewegen bij uitzetting, en dat geldt bij een doorvoer net zo goed als op een vlak stuk baan. Als je die speling wegneemt omdat je haast hebt, ontstaat op termijn spanning rond de doorvoer, en dat is een van de plekken waar een dak überhaupt al gevoelig is voor lekkage, zoals we uitleggen bij [de dakdoorvoer bij een klikdak](/bevestiging/dakdoorvoer). Bij een bewoond pand voel je die fout later pas, als de bewoner allang weer denkt dat de renovatie achter de rug is.
Een derde fout is de communicatie met de bewoner vergeten in de planning van het detail zelf. Een dakdoorvoer bij een schoorsteen ligt vaak direct boven een kamer die in gebruik is. Als de bewoner niet weet dat er die dag een paar uur een gat in het dak zit, plant hij misschien net die middag om de kinderen buiten te laten spelen onder een dekzeil dat aan een lijn hangt, of zet hij een wasrek precies onder de werkplek. Dat is geen technisch probleem, maar het bepaalt wel of het werk die dag door kan gaan zoals gepland, en dus of de doorvoer op tijd dicht is voordat de avond valt.
Blinde bevestiging met klikbanen werkt bij renovatie in bewoonde staat vooral in het voordeel omdat er geen schroeven door de plaat gaan die je later moet nalopen op corrosie of lekkage rond het gat. Dat scheelt een controlemoment dat bij een bewoond pand toch al vol andere afspraken staat. Maar het is geen reden om te denken dat elke bewoonde renovatie zonder overleg met de bewoner kan. Bij een woning met een kwetsbare bewoner, zoals iemand die 's nachts moet kunnen slapen zonder geluid van de dakdekkers, is de planning rond de doorvoer net zo belangrijk als de bevestiging zelf. Wilt u weten hoe wij dat detail rond de doorvoer precies opbouwen, dan bespreken we dat graag op tekening, zonder dat dat u iets kost.