Klikzink
Een dakvlak zonder onderbrekingen is voor elk materiaal eenvoudig te bekleden. Zodra er een dakraam of een schoorsteen doorheen steekt, verandert dat. Daar moet het klikprofiel om een obstakel heen, moet er water worden weggeleid dat anders tegen de opstand zou blijven staan, en moet de aansluiting bewegingen van het dak kunnen opvangen zonder dat er lekkage ontstaat. De verwerking klikzink rondom dakramen en schoorsteen is dan ook het onderdeel van een project waar de meeste tijd en precisie in gaat zitten, meer dan in het rechttoe rechtaan leggen van de vlakken zelf.
Het uitgangspunt is steeds hetzelfde: water moet met de looprichting van het profiel mee naar beneden kunnen, en mag nooit tegen een naad of overlap in stromen. Rondom een obstakel betekent dit dat de platen worden onderbroken en er losse inkassingen, kraagstukken en opkanten worden gemaakt die aansluiten op het bestaande kliksysteem. Dat werk gebeurt bijna altijd op de bouwplaats zelf, omdat elke situatie net iets anders is qua maatvoering en hoek.
Bij een dakraam is de bovenzijde het kritieke punt. Daar moet een waterkerende overgang komen die het regenwater dat van boven komt actief om het raam heen leidt, meestal met een schort of kraagstuk dat onder de bovenliggende platen doorloopt. Aan de zijkanten van het raam sluit het profiel aan op de kozijnrand met een opstaande rand, en aan de onderzijde loopt het water gewoon door naar het volgende vlak. Belangrijk is dat deze aansluiting los kan bewegen ten opzichte van het kozijn, want hout en zink zetten anders uit bij temperatuurwisselingen. Wordt dit star vastgezet, dan ontstaan op termijn scheuren of vervormingen bij de naad.
Bij een dakraam dat dicht bij de nok of dicht bij een ander raam zit, wordt de ruimte voor die waterkerende overgang soms te krap. In dat geval is klikzink niet meer de voor de hand liggende keuze en is een aansluiting in lood of een andere plaatsbare techniek soms praktischer. Dat is geen kwestie van materiaalkeuze op smaak, maar van beschikbare ruimte om het water goed weg te leiden.
Een schoorsteen is een grotere en zwaardere onderbreking dan een dakraam, en de aanpak verschilt dan ook. Aan de bovenzijde, de kant waar het water vandaan komt, is een keper of waterkerende drempel nodig die het water actief naar de zijkanten stuurt in plaats van tegen de schoorsteen op te laten lopen. Aan de zijkanten loopt het profiel schuin omhoog tegen de schoorsteen aan, met een opstaande rand die aansluit op het metselwerk of de gevelbekleding van de schoorsteen zelf. Aan de onderzijde, de kant waar het dak weer verdergaat, hoeft alleen het water te worden opgevangen dat via de zijkanten is afgevoerd.
De aansluiting op het metselwerk is meestal het lastigste onderdeel. Zink kan niet zomaar tegen voegwerk worden gezet zonder dat er een sleuf of inkeping in het metselwerk wordt gemaakt om de opstaande rand in weg te werken. Bij een monumentale schoorsteen of bij voegwerk dat niet meer stevig genoeg is om in te frezen, is dat een reden om eerst het metselwerk te laten herstellen voordat de zinkwerker begint. Doorgaan zonder die inkeping levert een aansluiting op die er op het oog goed uitziet, maar bij de eerste stevige regen al lekkage laat zien.
Als u een dakraam of schoorsteen op uw dak heeft, is het nuttig om vooraf de positie en de afstand tot de nok, de dakrand en eventuele andere obstakels in kaart te brengen, het liefst met een paar foto's van de huidige situatie. Daarmee kan bij een eerste gesprek al worden ingeschat welke aansluitingen nodig zijn en of klikzink voor die specifieke plek de geschikte oplossing is.